Trybunał nie zgodził się z wnioskiem OPZZ, które uważa, że nowelizacja art. 32 ustawy z 17 grudnia o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych z 20 kwietnia 2004 r. naruszyła art. 2 i art. 32 ust. 1 i 2 konstytucji w części dotyczącej zasad ustalania okresu zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.

Kara za chorobę
    Zdaniem OPZZ ustawodawca, pozbawiając pracowników od 1 lipca 2004 r. prawa do wliczania do stażu pracy w szczególnych warunkach okresów pobierania wynagrodzenia chorobowego i świadczeń wynikających z macierzyństwa, ukarał pewną grupą osób za to, że zdecydowały się na dziecko czy zachorowały. Ponadto związek zwrócił uwagę, że osoby, które przed nowelizacją przepisu miały wypracowany staż pracy w szczególnych warunkach uprawniający do wcześniejszego przejścia na emeryturę, pozbawione będą tego prawa, bo zabraknie im wymaganego stażu, gdy nie wliczy się do niego okresów pobierania zasiłków z tytułu niezdolności do pracy. Zdaniem związkowców zakwestionowane przepisy działają wstecz i odbierają pracownikom prawa nabyte.
    W ocenie TK istnieją sytuacje, w których jednostka musi się liczyć z tym, że zmiana warunków społecznych lub gospodarczych będzie wymagać zmian regulacji prawnych, w tym tych ograniczających bezpośrednio prawa obywateli.

Zmiana nie działa wstecz
    Ustawodawca, wprowadzając kwestionowany przepis, nie zawarł przepisów przejściowych, dlatego modyfikacja może mieć zastosowanie tylko do osób, które nabyły prawo do wcześniejszej emerytury po wejściu w życie nowelizacji. Nie można więc mówić o naruszeniu praw nabytych, ponieważ przepis nie dotyczy osób, które nabyły prawo do wcześniejszej emerytury na warunkach art. 32 ustawy o emeryturach i rentach z FUS sprzed nowelizacji. Im organ rentowy wydał już decyzję potwierdzającą nabycie tego prawa na starych zasadach, a żaden przepis ustawy nowelizującej nie upoważnia do zmiany tych decyzji.
    W ocenie Trybunału ustawodawca, wydając zakaz zaliczania do okresu zatrudnienia okresów niewykonywania pracy, za które pracownik otrzymał po 14 listopada 1991 r. wynagrodzenie lub świadczenia z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, skorzystał ze swobody w regulowaniu stosunków prawnych.

Kiedy konsultować
    Związkowcy kwestionowali także tryb wprowadzania do ustawy zakwestionowanego przepisu. Ich zdaniem inicjatywa rządu w tej sprawie została zgłoszona podczas prac w komisji sejmowej i nie była konsultowana ze związkami zawodowymi. Negocjacje w sprawie nowelizacji nie odnosiły się do zmian w przepisach dotyczących ustalania stażu pracy w warunkach szkodliwych. Zgłoszenie przez rząd autopoprawki powinno być zatem przedmiotem rozmów z partnerami społecznymi.
    Zdaniem Trybunału ustawodawca powinien dążyć do porozumienia ze związkami zawodowymi, jednak nie jest to jego obowiązkiem. Rozwiązania i praktyka regulujące proces ustawodawczy nie pozwalają przyjąć zarzutu naruszenia zasad legislacji. TK stwierdził, że powinny zostać wypracowane reguły pozwalające uwzględniać głos związków zawodowych przy wprowadzaniu zmian do procedowanych w Sejmie ustaw, jednak dziś prawo wymaga przeprowadzania konsultacji dotyczących zmian w przepisach przed wniesieniem projektu do parlamentu.

Źródło: Tomasz Zalewski, Rzeczpospolita, 11 lipca 2008